بسیاری از سالمندان دارای محدودیتهای جسمی هستند که بر نحوه تعامل آنها با بستهبندیها تأثیر میگذارد.آزمایشهای بستهبندی با مشارکت مصرفکنندگان میتواند نقاط قوت و ضعف طراحیها را برای این گروه آشکار کند.با افزایش جمعیت سالمندان در ایالات متحده، شرکتهای محصولات مصرفی بسته بندی شده (CPG) تمرکز بیشتری بر طراحی بستهبندیهایی دارند که نیازهای این گروه را برآورده کند. در این راستا، آزمایشهای ارگونومیک برای اطمینان از طراحیهای کاربرپسند برای سالمندان، از اهمیت اساسی برخوردار است.
Kate Bertrand Connolly / نویسنده آزاد در زمینه نوآوری ها در بسته بندی
بسیاری از سالمندان با مشکلات بینایی، شنوایی، حرکتی یا کنترل حرکات ظریف دست مواجه هستند. برخی دچار اختلالات عضلانی یا مفصلی هستند و برخی دیگر حتی امکان استفاده از یکی از اندامهای خود را از دست دادهاند. تمامی این شرایط، نحوه تعامل سالمندان با بستهبندی را تحت تأثیر قرار میدهد.
بهعنوان مثال، افراد مبتلا به آرتریت با ضعف در قدرت دست، گرفتن اشیاء و محدودیت حرکتی مواجهاند. چالشهایی که این افراد با آن روبرو هستند، شامل موارد زیر است:
- دربهایی که نیاز به فشار زیاد برای باز شدن دارند.
- دستگاههایی که نیاز به استفاده مداوم یا پیدرپی دارند.
- مکانیسمهای محافظ کودک که نیاز به اقدامات همزمان دارند، مانند فشار و چرخش همزمان.
- دستههایی که باعث چرخش ناراحتکننده دست یا مچ میشوند.
- بستههایی که بیش از حد سنگین هستند.
سال گذشته، بنیاد آرتریت با فروشگاه زنجیرهای Target همکاری کرد تا راهنماهایی برای طراحی آسانتر محصولات و بستهبندی برای افراد مبتلا به آرتریت و درد مزمن تهیه کند.
تمامی این راهنماها با برنامه گواهی سهولت استفاده(Ease of Use Certification) این بنیاد همسو هستند. برای دریافت این گواهی، بستهبندی باید هم در آزمایشگاه و هم توسط کاربران واقعی بررسی شود. در این آزمایشها، هشت نفر از گروه هدف شرکت میکنند.
نقش تحقیق حضوری
آزمایش انسانی، بهویژه برای بررسی توانایی سالمندان در استفاده از بستهبندی – از برداشتن از قفسه گرفته تا حمل، باز کردن، مصرف، بستن مجدد و دور انداختن -اهمیت ویژهای دارد. نتایج این آزمایشها میتواند به طراحی بستهبندیهای ارگونومیکتر منجر شود.
برنت لیندبرگ، بنیانگذار و رئیس کنجکاوی در شرکت طراحی بستهبندی Fuseneo میگوید: در طراحی بستهبندی برای سالمندان از همان روشهای تحقیقاتی پایهای که در بررسی سایر عوامل به کار میبریم، استفاده میکنیم: تحقیق کیفی و کمی.
او ادامه میدهد:
در مسایل ارگونومیک معمولا تحقیق حضوری را ترجیح میدهیم، بهویژه از طریق مصاحبه و مشاهده. البته بسته به موضوع تحقیق، رویکرد ممکن است متفاوت باشد.
لیندبرگ به استفاده از ابزارهای شبیهسازیکننده برای درک تجربه کاربران نیز اشاره میکند:
ما از تجهیزاتی استفاده میکنیم که طراحان را در جایگاه مصرفکننده قرار میدهند، مثل عینکهایی که بینایی را تار میکنند یا دستکشهایی که مهارتهای حرکتی را محدود میکنند.
در یک پروژه طراحی فراگیر از شرکت Aptar با همکاری سازمان APF France handicap، از چنین تجهیزاتی برای شبیهسازی تجربه سالمندان و افراد دارای معلولیت استفاده شد. تمرکز این پروژه، طراحی جهانی برای بستهبندی محصولات آرایشی، بهداشتی، مراقبت از مو، بدن و عطر بود.
ابزارهای شبیهسازی Aptar شامل:
- دستکشهایی برای شبیهسازی لرزش مداوم دست،
- عینکهایی برای تقلید شرایط بیماریهایی مانند گلوکوم،
- وزنههایی که حس سنگینی اندامها را ایجاد میکردند،
- گچ گرفتن دست برای محدودسازی حرکت،
- چشمبند برای تجربه نابینایی موقت می شوند.
همچنین، کارگاهی با حضور مصرفکنندگانی که نابینا بودند، از ویلچر استفاده میکردند یا مشکل در گرفتن اشیاء داشتند، برگزار شد که در آن چالشهای کلیدی بستهبندیهای زیبایی، شناسایی شد.
یافتهها نشان داد مصرفکنندگان از ویژگیهایی مانند:
- قفلهایی با صدای قابل شنیدن (برای اطمینان از بسته شدن بدون نیاز به بررسی دیداری)،
- دربهای غیر استوانهای (که گرفتن و چرخاندن آنها راحتتر است)،
- و درپوشهای متصل به بسته (که احتمال گم شدن آنها کمتر است)، استقبال میکنند.
بر اساس این نتایج، راهنمای طراحی بستهبندی فراگیر توسط Aptar تدوین شد.
توصیههایی از متخصصان میدانی
برای انجام تحقیقات مصرفکننده، بهویژه در مورد سالمندان، ایجاد یک برنامه تحقیقاتی روشن و پرسیدن سوالات باز (نه جهتدار) بسیار مهم است.
Laura Westraad ، معاون تحقیق کیفی زنده در شرکت C+R Research میگوید:
درگیر کردن کارشناسان دیگر مانند کاردرمانها، متخصصان سالمندان یا پزشکان سالخوردهشناس میتواند دیدگاه جامعتری نسبت به نیازهای این گروه ارایه دهد و به خلق ایدههای جدید در طراحی کمک کند.
همچنین، ضروری است که افراد با تواناییهای مختلف در این تحقیقات حضور داشته باشند.
جیم کلارک، رئیس همکاری در شرکت Fuseneo میگوید:
هر انسان منحصر به فرد است و در مورد تواناییها و ارگونومی، متغیرهای زیادی وجود دارد — اندازه دست، قدرت، مهارت حرکتی، و غیره. برای مقابله با این موضوع، ما تلاش میکنیم کاربران خاص (با شرایط شدیدتر) را نیز وارد تحقیق کنیم و از نتایج آنها الهام بگیریم.
او اضافه میکند:
اگر چیز جالب یا غیرمعمولی دیدید، عمیقتر شوید و دربارهاش سؤال بپرسید. مهمتر از همه، با احترام رفتار کنید و برای سالمندان و افراد با توانایی متفاوت کمی بیشتر صبوری به خرج دهید. به یاد داشته باشید، کاربر متخصص است و شما تازهکار هستید. با تواضع پیش بروید.
